- Ένας χαμένος αστρονομικός χάρτης της αρχαιότητας Ο αρχαιότερος γνωστός χάρτης του νυχτερινού ουρανού, έργο του διάσημου Έλληνα αστρονόμου Ίππαρχου, αποκαλύπτεται ξανά έπειτα από περίπου δύο χιλιάδες χρόνια, προκαλώντας εντυπωσιασμό στους επιστήμονες.
- Οι χαμένες συντεταγμένες των αστεριών που είχε καταγράψει ο Ίππαρχος βρέθηκαν κρυμμένες κάτω από ένα μεσαιωνικό θρησκευτικό κείμενο.
- Με τη βοήθεια σύγχρονων επιστημονικών τεχνικών, οι ερευνητές προσπαθούν να ανασυνθέσουν τον αρχαίο χάρτη και να κατανοήσουν τη μεθοδολογία του μεγάλου αστρονόμου.
Ένας χαμένος αστρονομικός χάρτης της αρχαιότητας
Ο αρχαιότερος γνωστός χάρτης του νυχτερινού ουρανού, έργο του διάσημου Έλληνα αστρονόμου Ίππαρχου, αποκαλύπτεται ξανά έπειτα από περίπου δύο χιλιάδες χρόνια, προκαλώντας εντυπωσιασμό στους επιστήμονες.
Οι χαμένες συντεταγμένες των αστεριών που είχε καταγράψει ο Ίππαρχος βρέθηκαν κρυμμένες κάτω από ένα μεσαιωνικό θρησκευτικό κείμενο. Με τη βοήθεια σύγχρονων επιστημονικών τεχνικών, οι ερευνητές προσπαθούν να ανασυνθέσουν τον αρχαίο χάρτη και να κατανοήσουν τη μεθοδολογία του μεγάλου αστρονόμου.
Κρυμμένος κάτω από μεσαιωνικό χειρόγραφο
Ο αστρονομικός χάρτης δημιουργήθηκε περίπου πριν από 2.000 χρόνια, όμως για αιώνες θεωρούνταν χαμένος.
Η ανακάλυψη έγινε κάτω από ένα μεσαιωνικό χειρόγραφο που ονομάζεται Codex Climaci Rescriptus, το οποίο εκτιμάται ότι προέρχεται από το Μοναστήρι της Αγίας Αικατερίνης στο Σινά της Αιγύπτου.
Κατά τον Μεσαίωνα, η περγαμηνή ήταν ιδιαίτερα πολύτιμη και συχνά επαναχρησιμοποιούνταν. Έτσι, το αρχικό κείμενο ξυνόταν για να γραφτεί πάνω του νέο κείμενο, κρύβοντας το παλαιότερο.
Η τεχνολογία «ξεκλειδώνει» το αρχαίο σύμπαν
Επιστήμονες από το Εθνικό Εργαστήριο Επιταχυντών SLAC στην Καλιφόρνια χρησιμοποιούν ακτίνες Χ για να αναλύσουν το χειρόγραφο χωρίς να το καταστρέψουν.
Η τεχνική αυτή επιτρέπει στους ερευνητές να διαχωρίσουν τα δύο επίπεδα γραφής, καθώς το αρχικό κείμενο του Ίππαρχου χρησιμοποιούσε μελάνι με ασβέστιο, ενώ το μεταγενέστερο μεσαιωνικό κείμενο είχε μελάνι πλούσιο σε σίδηρο.
Με αυτόν τον τρόπο οι επιστήμονες μπορούν να «δουν» ξανά το αρχαίο κείμενο που είχε σβηστεί.
Εντυπωσιακή ακρίβεια χωρίς τηλεσκόπιο
Ο Ίππαρχος, που έζησε περίπου από το 190 έως το 120 π.Χ., θεωρείται ένας από τους σημαντικότερους αστρονόμους της αρχαιότητας και εργάστηκε αιώνες πριν από την εφεύρεση του τηλεσκοπίου.
Οι ερευνητές έχουν ήδη εντοπίσει αναφορές στον αστερισμό του Υδροχόου, καθώς και περιγραφές για τα πιο φωτεινά αστέρια του.
Σύμφωνα με τον επικεφαλής ερευνητή Victor Gysembergh, οι συντεταγμένες που έχουν εντοπιστεί μέχρι στιγμής είναι εντυπωσιακά ακριβείς, δεδομένου ότι οι παρατηρήσεις έγιναν αποκλειστικά με γυμνό μάτι.
Η έρευνα συνεχίζεται
Μέχρι στιγμής έχουν σαρωθεί 11 σελίδες του χειρογράφου στο εργαστήριο SLAC. Το πλήρες χειρόγραφο περιλαμβάνει περίπου 200 σελίδες, πολλές από τις οποίες βρίσκονται σήμερα διάσπαρτες σε διάφορες βιβλιοθήκες και συλλογές σε όλο τον κόσμο.
Οι επιστήμονες ελπίζουν ότι η συνέχιση της έρευνας θα επιτρέψει την πλήρη ανακατασκευή του αρχαίου αστρονομικού χάρτη, αποκαλύπτοντας περισσότερα στοιχεία για το πώς οι αρχαίοι Έλληνες παρατηρούσαν και κατέγραφαν το σύμπαν.
