- Στο προσκήνιο των ελληνοτουρκικών σχέσεων επανέρχεται για ακόμη μία φορά το ζήτημα της «πατρότητας» παραδοσιακών γαστρονομικών προϊόντων, αυτή τη φορά με αφορμή την πρωτοβουλία της Ελλάδας να εντάξει τον πατσά στον κατάλογο της Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς της UNESCO.
- Η εξέλιξη, που ξεκίνησε ως πρωτοβουλία από τη Θεσσαλονίκη, προκάλεσε άμεσες αντιδράσεις στον τουρκικό Τύπο, με αρκετά μέσα ενημέρωσης να κάνουν λόγο για «οικειοποίηση» ενός εδέσματος που, όπως υποστηρίζουν, έχει βαθιές ρίζες στην οθωμανική και ανατολίτικη παράδοση.
- Κατατέθηκε φάκελος στο Υπουργείο Πολιτισμού – Επόμενος στόχος η UNESCO Σύμφωνα με τον Δημήτρη Τσαρούχα, ιδιοκτήτη ενός από τα παλαιότερα πατσατζίδικα της Θεσσαλονίκης, ο οποίος μίλησε στο ΑΠΕ-ΜΠΕ, έχει ήδη κατατεθεί ο τελικός φάκελος στη Γενική Διεύθυνση Αρχαιοτήτων και Πολιτιστικής Κληρονομιάς και συγκεκριμένα στη Διεύθυνση Νεότερης Πολιτιστικής Κληρονομιάς, στο Τμήμα Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς και Διαπολιτισμικών Θεμάτων του Υπουργείου Πολιτισμού.
Στο προσκήνιο των ελληνοτουρκικών σχέσεων επανέρχεται για ακόμη μία φορά το ζήτημα της «πατρότητας» παραδοσιακών γαστρονομικών προϊόντων, αυτή τη φορά με αφορμή την πρωτοβουλία της Ελλάδας να εντάξει τον πατσά στον κατάλογο της Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς της UNESCO.
Η εξέλιξη, που ξεκίνησε ως πρωτοβουλία από τη Θεσσαλονίκη, προκάλεσε άμεσες αντιδράσεις στον τουρκικό Τύπο, με αρκετά μέσα ενημέρωσης να κάνουν λόγο για «οικειοποίηση» ενός εδέσματος που, όπως υποστηρίζουν, έχει βαθιές ρίζες στην οθωμανική και ανατολίτικη παράδοση.
Κατατέθηκε φάκελος στο Υπουργείο Πολιτισμού – Επόμενος στόχος η UNESCO
Σύμφωνα με τον Δημήτρη Τσαρούχα, ιδιοκτήτη ενός από τα παλαιότερα πατσατζίδικα της Θεσσαλονίκης, ο οποίος μίλησε στο ΑΠΕ-ΜΠΕ, έχει ήδη κατατεθεί ο τελικός φάκελος στη Γενική Διεύθυνση Αρχαιοτήτων και Πολιτιστικής Κληρονομιάς και συγκεκριμένα στη Διεύθυνση Νεότερης Πολιτιστικής Κληρονομιάς, στο Τμήμα Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς και Διαπολιτισμικών Θεμάτων του Υπουργείου Πολιτισμού.
Οι άνθρωποι του κλάδου αναμένουν πλέον την έγκριση από τις αρμόδιες υπηρεσίες, ώστε στη συνέχεια ο φάκελος να προωθηθεί στην UNESCO, με στόχο την επίσημη ένταξη του πατσά στον κατάλογο της Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς.
Τουρκικά ΜΜΕ: «Η Ελλάδα διεκδικεί κάτι που είναι δικό μας»
Η είδηση αναπαράχθηκε σχεδόν άμεσα στην Τουρκία, προκαλώντας ένα νέο κύμα αντιδράσεων και δημοσιευμάτων που παρουσιάζουν την ελληνική κίνηση ως προσπάθεια «αρπαγής» ενός παραδοσιακού πιάτου της τουρκικής κουζίνας.
Αρκετά τουρκικά μέσα σημειώνουν ότι ο πατσάς μπορεί να παρασκευαζόταν και από μη μουσουλμανικούς πληθυσμούς κατά την οθωμανική περίοδο, ωστόσο θεωρούν ότι ο χαρακτήρας του εδέσματος παραμένει ανατολίτικος και συνδεδεμένος με την οθωμανική πολιτιστική κληρονομιά.
Habertürk: «Η Ελλάδα ξεκινά πρωτοβουλία για την άυλη κληρονομιά του πατσά»
Η Habertürk, σε δημοσίευμά της με τίτλο «Η Ελλάδα ξεκινά πρωτοβουλία για την άυλη πολιτιστική κληρονομιά του πατσά», ανέφερε ότι η Ελλάδα «ετοιμάζεται να συμπεριλάβει τη σούπα από πατσά, ένα πιάτο που καταναλώνεται στην Τουρκία εδώ και αιώνες, στον κατάλογο της UNESCO».
Το ίδιο μέσο υπογράμμισε ότι η πρωτοβουλία ξεκίνησε από επιχειρηματίες της Θεσσαλονίκης και ότι στον φάκελο δίνεται ιδιαίτερη έμφαση στη διαδικασία παρασκευής, στις τεχνικές και στη σύνδεση του πατσά με την πολιτιστική ταυτότητα της πόλης.
Παράλληλα, φιλοξενήθηκε δήλωση του γαστρονόμου Recep İncecik, ο οποίος ανέφερε χαρακτηριστικά:
«Είναι καλό που διεκδικούν τον πατσά ως δικό τους, αλλά αυτός ανήκει στην κυρίαρχη κουλτούρα μας και οι Έλληνες δεν μπορούν ποτέ να τον πάρουν».
Haberler: «Νέο κεφάλαιο γαστρονομικής αντιπαλότητας»
Η ιστοσελίδα Haberler δημοσίευσε άρθρο με τίτλο «Η Ελλάδα λαμβάνει μέτρα σχετικά με τη σούπα από πατσά», παρουσιάζοντας το θέμα ως «νέο κεφάλαιο» στη μακροχρόνια γαστρονομική αντιπαλότητα Ελλάδας – Τουρκίας.
Στο δημοσίευμα τονίζεται ότι Τούρκοι εκπρόσωποι της γαστρονομίας θεωρούν πως ο πατσάς έχει βαθύτερη θέση στην Τουρκία, λόγω των μεθόδων παρασκευής αλλά και του ιδιαίτερου τρόπου σερβιρίσματος, ενώ σημειώνεται ότι η έκβαση της διαδικασίας στην UNESCO θα παρακολουθείται στενά και από τις δύο πλευρές.
Yeni Akit: «Οι Έλληνες κλέβουν άλλη μια λιχουδιά μας»
Πιο αιχμηρή ήταν η προσέγγιση της Yeni Akit, η οποία με τίτλο «Έχουν βάλει στο μάτι την τουρκική κουζίνα! Οι Έλληνες κλέβουν άλλη μια από τις λιχουδιές μας» παρουσιάζει την ελληνική πρωτοβουλία ως προσπάθεια «κλεψιάς» στοιχείου της τουρκικής κουζίνας.
Onedio: «Απίστευτο! Η Ελλάδα προσπαθεί να τον παρουσιάσει ως δικό της»
Στο ίδιο κλίμα κινήθηκε και το Onedio, το οποίο χαρακτήρισε την υπόθεση «απίστευτη», σημειώνοντας πως πρόκειται για έναν «διεθνή ανταγωνισμό εμπορικού σήματος» γύρω από ένα πιάτο με βαθιές ρίζες στην τουρκική κουζίνα, από τη λαϊκή κουλτούρα του δρόμου μέχρι την κουζίνα του παλατιού.
Sözcü: «Μετά τον μπακλαβά και το τζατζίκι, τώρα διεκδικούν και τον πατσά»
Η εφημερίδα Sözcü έδωσε ακόμη μεγαλύτερη πολιτική διάσταση, εντάσσοντας την υπόθεση σε ένα ευρύτερο πλαίσιο «δεκαετιών γαστρονομικής αντιπαλότητας».
Με τίτλο «Η Ελλάδα διεκδίκησε το τουρκικό πιάτο που είχε απαγορεύσει η Ευρωπαϊκή Ένωση», αναφέρει πως μετά από προσπάθειες «οικειοποίησης» κοινών γεύσεων όπως ο μπακλαβάς, το τζατζίκι και το ντονέρ, η Αθήνα στρέφεται τώρα στον πατσά.
Παράλληλα, γίνεται αναφορά ότι «πρεσβευτές» της τουρκικής κουζίνας πιέζουν ώστε η Άγκυρα να προχωρήσει σε δικές της ενέργειες για την προστασία του συγκεκριμένου στοιχείου της παράδοσης.
Από τη Θεσσαλονίκη στην UNESCO – Το παρασκήνιο της ελληνικής κίνησης
Η ελληνική πλευρά, σύμφωνα με όσα έχουν γίνει γνωστά, επιχειρεί να αναδείξει όχι απλώς ένα φαγητό, αλλά μια ολόκληρη κουλτούρα γύρω από τον πατσά: την τεχνική παρασκευής, την τοπική παράδοση, τη σύνδεση με τη Θεσσαλονίκη και το ιστορικό αποτύπωμα του εδέσματος στις γενιές της πόλης.
Ωστόσο, η τουρκική πλευρά αντιμετωπίζει το ζήτημα με όρους πολιτιστικής διεκδίκησης, κάτι που προμηνύει ότι η διαδικασία – ακόμη κι αν δεν εξελιχθεί σε επίσημη διπλωματική διαμάχη – θα αποτελέσει πεδίο επικοινωνιακής σύγκρουσης.
Το σίγουρο είναι πως, για ακόμη μία φορά, μια «σούπα» εξελίσσεται σε θέμα πολιτιστικής και πολιτικής αντιπαράθεσης ανάμεσα στις δύο χώρες.
